De 9 hormonen die je MOET kennen voor optimale gezondheid
Gewichtstoename. Trek in zoet of zout. Een instortende bloedsuikerspiegel. Een vertraagde stofwisseling. Slechte slaapkwaliteit. Al deze onaangename symptomen kunnen ontstaan als onze hormonen uit balans raken.
Als onze hormonen in optimale harmonie werken, kunnen we van nature een gezonde stofwisseling, een goed werkende eetlust en een gezond gewicht behouden.
Maar als factoren zoals stress, genen, voeding, gezondheidsproblemen en zelfs letsel ze uit balans brengen, kunnen onze hormonen ons welzijn flink verstoren.
Er zijn negen hormonen die letterlijk bepalen of je kunt afvallen of niet. Hoe? Door je stofwisseling, je honger en het vermogen om opgeslagen lichaamsvet te verbranden te regelen.
Als je last hebt van een van de hierboven genoemde problemen, is dat een zeker teken dat een of meer van deze hormonen uit balans zijn:
1. Leptine, de “vol”-boodschapper
Leptine is het hormoon dat je vertelt wanneer je vol zit. Het speelt ook een rol bij de stofwisseling en helpt je lichaam beslissen wanneer het vet moet verbranden.
Vetcellen geven leptine af aan het bloed, dat naar je hersenen reist en het signaal geeft dat je vol zit. Dit proces werkt goed tot we te veel fructose binnenkrijgen, de suiker die in fruit zit en aan het merendeel van bewerkt voedsel wordt toegevoegd.
Kleine hoeveelheden fructose zijn prima en goed voor energie. Maar te veel eten, zelfs van fruit, kan je lever overbelasten.
De lever kan de fructose niet snel genoeg verwerken, dus wordt die als triglyceriden de bloedbaan in gestuurd. Met andere woorden: vet. Na verloop van tijd hopen deze vetafzettingen zich op in de lever en rond onze buik, heupen en dijen.
En naarmate meer fructose in vet wordt omgezet, stijgt het leptineniveau, omdat vet leptine aanmaakt. Hierdoor wordt het lichaam ongevoelig voor leptine en de boodschap “je zit vol”, wat betekent dat we blijven eten en aankomen.
Het is een vicieuze cirkel! Omdat fructose welig tiert in het moderne westerse voedingspatroon, is dit een enorm probleem waar veel vrouwen mee te maken hebben.
De leptineproductie kan ook worden beïnvloed door slaapkwaliteit en het tijdstip waarop je vlak voor het slapengaan eet. Volgens een artikel in The Journal of Clinical Endocrinology “moduleert slaap een belangrijk onderdeel van de neuro-endocriene regeling van de eetlust.”
Als leptine uit balans raakt, kan dat een kettingreactie uitlokken die andere hormonen in je lichaam beïnvloedt, zoals cortisol. Om een gezonde leptineproductie te ondersteunen, kun je proberen minder fructose te eten en niet vlak voor het slapengaan te eten.
2. Cortisol, het stresshormoon
Cortisol komt vrij als reactie op stress, om je lichaam te helpen reageren op vermeende bedreigingen.
Hoewel het zijn nut heeft, wordt cortisol een probleem in ons lichaam als er te veel of te weinig van wordt aangemaakt. Dit kan het gevolg zijn van chronische stress, een slecht dieet of zelfs te veel sporten.
Tekenen dat je cortisolniveau afwijkt zijn onder meer:
- Gewichtstoename
- Slapeloosheid
- Haarverlies
- Weinig zin in seks
- Acne
- Afwijkende spijsvertering
- Een vertraagde stofwisseling
Hoge cortisolniveaus kunnen andere normale lichaamsfuncties onderdrukken en leiden tot vetopslag, afbraak van spieren en een vertraagde stofwisseling.
De meest effectieve manier om je cortisolniveau en de invloed ervan op je lichaam te verlagen, is stress te verminderen. Lichte lichaamsbeweging en meer slaap kunnen ook helpen.
En een opmerking voor koffiedrinkers (sorry!)… Cafeïne kan het cortisolniveau verhogen, dus als je worstelt met stress of hormoonproblemen, overweeg dan om te minderen of te kiezen voor cafeïnevrije opties.
3. Ghreline, de hongerboodschapper
Terwijl leptine je vertelt wanneer je vol zit, laat het hormoon ghreline je weten wanneer je honger hebt. Bij normale niveaus heeft het een belangrijke functie, maar te veel ghreline kan je zin geven in bepaald eten en doen overeten.
Slaaptekort, stress en andere hormonale verstoringen kunnen allemaal leiden tot pieken in ghreline. Als je ooit honger hebt gehad terwijl je gestrest was of vlak voor je menstruatie, dan was dat een ghrelinepiek.
Voortplantingshormonen verhogen het ghrelineniveau en maken het onvermijdelijk moeilijker om een evenwichtige eetlust en een gezond gewicht te behouden. Als je merkt dat je voortdurend honger hebt of zin hebt in bepaald eten, is het belangrijk om te controleren hoe je geslachtshormonen werken.
4. Adiponectine, het eiwithormoon dat de glucosespiegel regelt
Adiponectine helpt het lichaam om normale glucosewaarden te behouden. Het is een ander belangrijk hormoon bij het afvallen, omdat het helpt om het insulineniveau en de afbraak van vet te reguleren. Optimale niveaus van dit hormoon verkleinen je kans op diabetes.
Adiponectine is van nature ontstekingsremmend, dus het lichaam geeft het af in situaties waarin je ontsteking moet bestrijden. Dit betekent dat junkfood, sterk zuur voedsel of letsel kan leiden tot overmatige blootstelling aan adiponectine.
Als dit gebeurt, wordt je lichaam verhinderd om efficiënt vet te verbranden terwijl het probeert de effecten van een verhoogd adiponectine te bestrijden en het evenwicht te herstellen.
5. Insuline, de vetvanger en bloedsuikerregelaar
De meeste mensen kennen dit hormoon van zijn reputatie dat het nauw verbonden is met diabetes. Zijn rol bij het verwerken van voedsel, vooral suiker, maakt het tot een van de belangrijkste hormonen voor het behouden van een gezond gewicht.
Een suikerrijk dieet, een inactieve leefstijl, slaapproblemen en bepaalde hormonale aandoeningen kunnen ervoor zorgen dat het insulineniveau stijgt tot onhoudbare niveaus, waardoor het lichaam insulineresistent wordt.
Dit is wat leidt tot diabetes, en tot een verminderd vermogen om opgeslagen lichaamsvet te verbranden, omdat het vet door insuline ‘gevangen’ raakt.
Symptomen van insulineresistentie kunnen zijn:
- Obesitas, vooral overtollig vet in het buikgebied
- Acne
- Hoge bloeddruk
- Trek in suiker en koolhydraten
- Polycysteus-ovariumsyndroom (PCOS) bij vrouwen
Je kunt hoge insuline bestrijden door de hoeveelheid suiker, bewerkt voedsel en “beige” koolhydraten in je dieet te verminderen. Probeer ze te vervangen door groenten en fruit, noten en zaden, en eet meer mager vlees en andere natuurlijke eiwitten.
6. Glucagon, het hormoon dat vet vrijmaakt
Glucagon is het tegenovergestelde van insuline. Terwijl insuline vet in je weefsels vangt, maakt glucagon het vrij. Klinkt geweldig, toch? De twee hormonen zijn echter nauw met elkaar verweven, wat betekent dat als het ene uit balans is, het andere het moeilijker heeft om zijn werk te doen.
Om optimale glucagonniveaus te hebben, is het essentieel dat een gezond hormoonevenwicht wordt behouden, evenals een evenwichtig dieet en een goede slaapkwaliteit.
7. Groeihormoon
Dit hormoon houdt je jong! Het draagt bij aan spiergroei, geeft je energie en ondersteunt de stofwisseling.
Er is een addertje onder het gras.
Het wordt alleen aangemaakt in wat bekendstaat als “slaapfase 4”, oftewel diepe slaap.
Dat betekent dat elke factor die de slaap beïnvloedt ook de aanmaak van groeihormoon beïnvloedt. Als lage niveaus van dit hormoon langere tijd aanhouden, kan dat het verouderingsproces zowel binnen als buiten het lichaam feitelijk versnellen.
De gebruikelijke verdachten die hormonen negatief kunnen beïnvloeden gelden hier ook, zoals voeding, beweging, stress en cafeïne. Soms is er echter een dieper onderliggend hormonaal probleem dat moet worden aangepakt.
8. Testosteron, voor gezonde spieren en stofwisseling
We zouden kunnen bespreken wat testosteron voor mannen doet, maar dat onderwerp komt vaak aan bod. Het is minder gebruikelijk om te praten over wat testosteron voor vrouwen doet. Laat je niet voor de gek houden – vrouwen hebben net zoveel testosteron nodig als mannen.
Voor beide geslachten draagt testosteron bij aan gezonde spiergroei en stofwisseling. Als je een laag testosteron hebt, kun je last hebben van een aantal van de volgende dingen:
- Vermoeidheid, soms chronisch, zelfs na een goede nachtrust
- Moeite met afvallen
- Weinig zin in seks
- Stemmingswisselingen, depressie
- Angst, concentratieproblemen
- Dunner wordend haar
Als vrouwen willen we niet te veel testosteron, maar een gezonde hoeveelheid helpt ons ons gewicht te beheersen en een optimale hormoonwerking te ondersteunen.
Om je testosteronniveau in balans te houden, kun je proberen dagelijks te bewegen, al is het maar een wandeling van een half uur. Een gezond seksleven is ook een goede (en leuke) manier om het testosteronniveau te verhogen.
Zinkrijke voedingsmiddelen zoals volkoren granen, zeevruchten en noten zijn ook goed voor je testosteronniveau, net als een goede nachtrust.
Kortom: het is essentieel om evenwichtige niveaus van testosteron en oestrogeen te hebben, ook al wordt dat bij vrouwen normaal gesproken niet besproken.
9. Oestrogeen, voor een gezond gewicht en de aanmaak van insuline
Wist je dat een hoog oestrogeenniveau eigenlijk gewichtstoename rond je heupen en dijen kan veroorzaken?
Oestrogeen is het belangrijkste vrouwelijke geslachtshormoon en is essentieel voor de voortplanting. Het helpt echter ook om het lichaamsgewicht te reguleren en is nauw verbonden met de aanmaak van insuline. Dit betekent dat een onevenwicht in oestrogeen snelle gewichtstoename kan veroorzaken.
Een onevenwicht in oestrogeen kan de natuurlijke afbraak van energie verstoren doordat het lichaam meer glucose als vet opslaat, in plaats van het naar de spieren te sturen om als energie te worden verbrand.
Hier zijn enkele symptomen van een hoger dan normaal oestrogeen:
- Een onregelmatige menstruatiecyclus
- Gewichtstoename
- Stemmingswisselingen
- Weinig zin in seks
- Een opgeblazen gevoel, gevoelige borsten
- Hoofdpijn
Oestrogeen kan door een aantal dingen uit balans raken, maar als het om ons dieet gaat, kunnen synthetische hormonen in vlees, bewerkt voedsel en bestrijdingsmiddelen een grote factor zijn.
Dit zijn in feite gifstoffen die je lichaam behandelt als oestrogeen en die gevaarlijk zijn als ze in voldoende hoge hoeveelheden worden geconsumeerd, omdat ze kunnen leiden tot ziekten die met oestrogeen samenhangen, zoals borst- en eierstokkanker.
Dit wil niet zeggen dat je geen vlees moet eten. Het gaat er meer om hoe het vlees is grootgebracht. Zoek biologische vleesproducten van scharreldieren zonder hormonen of antibiotica.
Probeer ook meer vezels in je dieet op te nemen, wat kan helpen om deze gifstoffen efficiënter uit je systeem te spoelen. Vers fruit zoals appels en meloenen is geweldig, want ze bevatten een stof die “flavon” heet en helpt oestrogeen te onderdrukken.
Zijn je hormonen uit balans?
Een gezond dieet en beweging kunnen helpen, maar soms is er meer nodig om je optimale hormoonbalans terug te krijgen en er je beste uit te zien & je beste te voelen.
Als je nadenkt over het beheren en in balans brengen van hormonen, kunnen vaak dezelfde dingen helpen: goede slaap, veel water, een gezond dieet met goede vetten en chemicaliën in je eten vermijden.
Soms hebben we echter, ondanks al onze inspanningen, nog steeds het gevoel dat er iets “niet klopt”.
Het kan zijn dat je, wat je ook probeert, gewoon niet kunt afvallen. Misschien voel je je voortdurend uitgeput, down, verstrooid of kun je niet slapen. Misschien heb je gemerkt dat je huid en haar er dof, vlekkerig en ouder uitzien.
Als dat zo is, ben je niet de enige. Misschien heb je onderliggende problemen met een hormonale onbalans die je ervan weerhouden om je gezondste, meest energieke zelf te zijn.
Om te ontdekken hoe je deze problemen overwint en je optimale balans bereikt, ga je verder naar ==>Klik hier: PowerOfHormones.com voor meer informatie.
Bronnen:
“Hormones and Weight Gain.” Christina Carlyle.
“How to Turn Off Your Weight Gain with Hormones” Sara Gottfied, MD





